Hoàn thiện bộ máy quản lý an toàn thực phẩm theo hướng một đầu mối: Đột phá cho công tác kiểm soát
Việt Nam đẩy mạnh cải cách bộ máy quản lý an toàn thực phẩm, hướng tới mô hình một đầu mối thống nhất từ Trung ương đến địa phương nhằm khắc phục tình trạng chồng chéo trách nhiệm.
Theo Thông báo số 15-TB/BCĐTW ngày 17/3/2026, Tổng Bí thư Tô Lâm, Trưởng Ban Chỉ đạo Trung ương về hoàn thiện thể chế, pháp luật đã chỉ đạo xây dựng Đề án kiện toàn bộ máy quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm (ATTP). Mô hình mới hướng tới sự thống nhất một đầu mối quản lý duy nhất từ Trung ương xuống địa phương, thay thế cho cơ chế phân tán hiện tại.
Tiếp nối chỉ đạo này, Văn phòng Chính phủ đã ban hành Thông báo số 186/TB-VPCP ngày 15/4/2026, giao Bộ Y tế chủ trì, phối hợp với Bộ Nội vụ và các cơ quan hữu quan khẩn trương hoàn thiện Đề án trình Bộ Chính trị xem xét.
Hiện nay, hệ thống quản lý ATTP của Việt Nam đang được vận hành bởi ba Bộ chính là Bộ Y tế, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, và Bộ Công Thương. Mỗi cơ quan đảm nhận quản lý các nhóm ngành hàng riêng biệt (6 nhóm cho Bộ Y tế, 19 cho Bộ Nông nghiệp và 8 cho Bộ Công Thương). Cơ chế này đòi hỏi mỗi Bộ phải tự thiết lập hệ thống ngành dọc từ trung ương đến địa phương, dẫn đến sự chồng chéo và thiếu hụt sự phối hợp liên ngành khi xảy ra các vụ việc xuyên chuỗi cung ứng.
Tại buổi làm việc về Đề án, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà nhấn mạnh việc bảo vệ sức khỏe và tính mạng người dân là ưu tiên hàng đầu. Bà khẳng định cơ chế 'cắt khúc' hiện nay là rào cản cần xóa bỏ để nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước. Việc kiện toàn bộ máy không chỉ tinh gọn nhân sự mà còn xác định rõ chức năng, phương thức quản lý trong bối cảnh hội nhập quốc tế.
Phó Thủ tướng Đào Hồng Lan và lãnh đạo các bộ ngành đã thảo luận phương án giao Bộ Y tế làm cơ quan đầu mối chủ chốt. Cụ thể, Cục Quản lý An toàn thực phẩm dự kiến sẽ tiếp nhận một phần chức năng và nhân sự từ Bộ Nông nghiệp và Bộ Công Thương. Dù có một đầu mối chính, các bộ ngành liên quan vẫn phải thực hiện đầy đủ trách nhiệm theo chức năng quản lý ngành được giao.
Một điểm nhấn của Đề án là việc phân cấp mạnh mẽ cho địa phương, đặc biệt là cấp xã. Theo Phó Thủ tướng, cấp xã là nơi trực tiếp tiếp cận người dân và các cơ sở sản xuất kinh doanh nhỏ lẻ. Do đó, cần bố trí lực lượng chuyên trách tại chỗ, kết hợp với các mô hình tự quản cộng đồng để giám sát chặt chẽ hoạt động tiêu dùng hàng ngày.
Tag: