Sai lầm khi chỉ quan tâm đến cân nặng: Trẻ bình thường vẫn có nguy cơ thiếu vi chất

Trong hành trình chăm sóc dinh dưỡng cho trẻ em, nhiều phụ huynh thường đặt câu hỏi: 'Con cần ăn bao nhiêu cơm, thịt, rau hay sữa mỗi ngày là đủ?'. Câu trả lời không nên chỉ dựa trên cảm tính hoặc việc nhìn vào lượng thức ăn mỗi bữa. Trẻ đang trong giai đoạn phát triển nhanh về thể chất, trí não và hệ miễn dịch, do đó chế độ ăn cần dựa trên nguyên tắc cân đối và phù hợp với từng giai đoạn lứa tuổi.

Theo Viện Dinh dưỡng, tháp dinh dưỡng không còn là hình vẽ minh họa đơn thuần mà là công cụ trực quan giúp chuyển đổi các khuyến nghị khoa học thành thực đơn hàng ngày. Cách tiếp cận hiện đại không chỉ chú trọng vào việc tăng cân mà nhấn mạnh vào chất lượng khẩu phần, sự đa dạng thực phẩm, giảm đường – muối – chất béo, đồng thời kết hợp dinh dưỡng với vận động và giấc ngủ. Một trẻ có cân nặng bình thường vẫn có thể thiếu vi chất nếu chế độ ăn nghèo rau quả và thiếu các dưỡng chất thiết yếu như sắt, kẽm, canxi, vitamin A và D.

Điểm mới quan trọng là việc cụ thể hóa tháp dinh dưỡng theo nhóm tuổi (3–5 tuổi, 6–11 tuổi và vị thành niên) và áp dụng khái niệm 'đơn vị ăn' để phụ huynh dễ dàng quy đổi thực phẩm. Bên cạnh việc đa dạng hóa các nhóm chất (bột đường, đạm, rau quả), thực hành nuôi ăn đáp ứng—như khuyến nghị của WHO về việc không ép buộc, tạo không gian ăn uống tích cực—đóng vai trò quan trọng trong việc ngăn ngừa rối loạn hành vi ăn uống.

Cuối cùng, việc theo dõi tăng trưởng thông qua các chỉ số nhân trắc học theo hướng dẫn của Bộ Y tế là cơ sở để điều chỉnh khẩu phần. Thứ trưởng Bộ Y tế, GS.TS Trần Văn Thuấn cũng từng nhấn mạnh rằng sức khỏe và dinh dưỡng phải bắt đầu từ mỗi gia đình. Thay vì áp dụng những công thức chung chung, cha mẹ nên tập trung vào thực phẩm tự nhiên, ưu tiên sự đa dạng và hình thành thói quen ăn uống lành mạnh từ nhỏ để tạo nền tảng sức khỏe vững chắc cho trẻ.