Vì sao trẻ uống vitamin D đều đặn mỗi ngày vẫn bị còi xương?

Nhiều bậc phụ huynh tin rằng việc đều đặn cho con uống vitamin D là 'tấm khiên' bảo vệ trẻ khỏi bệnh còi xương. Tuy nhiên, trên thực tế lâm sàng, không ít trường hợp trẻ vẫn bị chậm tăng trưởng và thấp còi dù lịch trình bổ sung vitamin D được thực hiện nghiêm ngặt. Điều này bắt nguồn từ những lỗ hổng trong thực hành dinh dưỡng tại nhà.

Theo Tiến sĩ Lê Thị Hương Giang, Trưởng khoa Dinh dưỡng và Tiết chế, Bệnh viện 19-8, vitamin D đóng vai trò như một chất dẫn truyền bắt buộc, giúp cơ thể hấp thụ hiệu quả canxi và phốt pho để xây dựng cấu trúc xương. Khi thiếu hụt vitamin D, hệ xương của trẻ bị ảnh hưởng nghiêm trọng, dẫn đến nguy cơ còi xương, chậm đạt các mốc vận động như lẫy, bò, đi, hoặc biến dạng xương. Số liệu từ Viện Dinh dưỡng Quốc gia cho thấy 20-40% trẻ em Việt Nam đang thiếu hụt vi chất này.

Sai lầm phổ biến nhất là chỉ tập trung bổ sung vitamin D mà bỏ quên canxi. Về mặt sinh học, vitamin D chỉ là 'người vận chuyển' canxi vào máu và xương; nếu chế độ ăn thiếu hụt canxi từ sữa, sữa chua, phô mai, cá nhỏ và rau xanh đậm, quá trình khoáng hóa xương sẽ không thể diễn ra. Ngoài ra, việc hiểu lầm rằng sữa mẹ đã đủ vitamin D, lạm dụng vitamin tổng hợp hàm lượng thấp, hoặc bổ sung ngắt quãng cũng khiến hiệu quả bảo vệ bị sụt giảm.

Các chuyên gia cũng lưu ý rằng các bệnh lý nền về gan, thận hoặc rối loạn hấp thu đường tiêu hóa có thể ngăn cản cơ thể hấp thụ vitamin D dù được bổ sung đầy đủ. Phụ huynh cần theo dõi sát sao các dấu hiệu cảnh báo như trẻ thường xuyên đổ mồ hôi trộm, quấy khóc đêm, thóp liền chậm hoặc chiều cao chững lại.

Cuối cùng, việc tắm nắng chỉ là giải pháp hỗ trợ và không thể thay thế hoàn toàn liều lượng khuyến cáo. Mọi sự can thiệp bổ sung vitamin D liều cao hoặc kéo dài cần có sự chỉ định của bác sĩ để tránh tình trạng ngộ độc canxi máu, bảo đảm an toàn cho sự phát triển của trẻ.